Lifestyle Portal
  •   २१ श्रावण २०७८, बिहीबार

भोलीका भगवानहरु

१९ माघ २०७६, आईतवार २२:०१

पैगम्बर मोहम्मद भन्दा अगाडि, जिसस क्राइस्ट अनि बुद्ध भन्दा अगाडिको समयको कुरा गरौं, उतिबेला जोरोएस्टर चलन थियो । यो लगभग ३५०० वर्ष अघि इरानको ब्रोन्ज यूगको कुरा गर्दछु जतिबेला एउटा सर्जक भगवानको अवधारणा अघि आयो । जोरोएस्टरनीज्म विश्वको पहिलो मोनोथिएस्टीक धर्म मानिन्छ, मानोथिएस्टीक अर्थात केवल एउटा देवता मान्ने धर्म । सनातन धर्मका श्रृंखला अनि कालहरु इतिहासपूर्वका कुराहरु हुन्, म आज आधूनिक यूगमा मोनोथिएस्टीक धर्मको अवधारणाको त्यान्द्रालाई तान्दै ल्याएर भोलीका भगवानको परिकल्पनासम्मको वर्णन गर्न चाहन्छु । पर्सियन साम्राज्यको यो जोरोएस्टरनीज्म पहिलो आधिकारिक धर्म थियो, मन्दिरको अवधारणा र साझा प्रार्थनास्थलको अवधारणा त्यसपछि आयो ।

हजारवर्षको यस चलनपछि क्रमशः जोरोएस्टर चलनलाई नयाँ इस्लामीक शासकहरुले हटाइदिए अनि इस्लामीक धर्मदर्शनको शुरुवात गराए । अझै पनि थोरै जोरोएस्टरनीज्म मान्नेहरु बाँकी रहेका बताइन्छ, जो आफ्नो धर्मको चलन मानिआएका छन् । धर्महरु हरेक यूगमा जन्मने, हुर्कने अनि मर्ने चलनहरु पहिल्यैदेखि चलिआएको हुन्छ, आज पनि सर्वाधिक मानिएका धर्महरु साँस्कृतिक रुपले कुनै जमानामा जन्म भएका धर्महरु हुन् ।

suyog dhakal
लेखकः सुयोग ढकाल

हरेक यूगमा परिवर्तन भइरहेको धर्महरु अनि सामाजिक परिवेशहरु हेर्दा शायद अब विश्वमा नयाँ धर्मको शुरुवात भइसकेको पो हो कि झै लाग्दछ ।

धर्महरुले आआफ्ना क्षेत्रहरु कायम गर्दै गयो, कतै बलले त कतै प्रवचनले । गौतम बुद्धको चर्चा भारतीयउपमहाद्वीप पारी अहिलेका थाइल्याण्ड पहिलेको सियाम, कम्वोडिया, म्यानमार, अफगानीस्तान लगायत सिल्करुटका धेरै देशहरुसम्म पर्यो । उता वलवान शासकहरुले इस्लामीकरणको एउटा ब्यापक लहर नै ल्याए । अहिलेपनि विश्वको कूल जनसंख्याको ८४ प्रतिशतले आफुलाई धार्मिक आधारमा चिनाउने गरेका छन्, यसका अलावा धर्मकेन्द्रित सरकार अनि राजनैतिक पार्टीहरुको वर्चस्वले गर्दा शासनपद्धति नै धर्मपरोक्ष भइरहेको उदहारण हामीले देखेकै छौं ।

सन् २०१५ को डाटा हेर्दा विश्वमा सर्वाधिक मानिने धर्म भने इसाई धर्म रहेको देखिन्छ, विश्वका कूल ३१.२ प्रतिशत जनसंख्या यो धर्म मान्दछन् भने इस्लाम धर्म २४ दशमलव १ प्रतिशत अनि हिन्दु १५.१ प्रतिशत र बौद्धमार्गिहरु ६ दशमलव ९ प्रतिशत छन् । अमेरिका र इज्रेलमा आधार बनाएर बसेका यहुदीहरु विश्व जनसंख्याको शून्य दशमलव २ प्रतिशत छन् ।

१६ प्रतिशत विश्वका जनसंख्याले भने आफुहरुले कुनै धर्मका आधारमा पहिचान पाएको मननपर्ने बताए । एसिया प्यासिफिक क्षेत्र चाँही ९९ प्रतिशत हिन्दु र बौद्धमार्गीको क्षेत्र रहेको पाइन्छ । इस्लाम धर्मचाँही बिश्व जनसख्याँ वृद्धि दर भन्दा पनि २ गुणाले बढिरहेको तथ्य छ, सन् २०१५ देखि २०३० सम्म विश्व जनसंख्या ३२ प्रतिशतले बढेनेछ भने इस्लाम जनसंख्या लगभग ७० गुणाले बढ्दैछ । हिन्दुहरु २७ प्रतिशतले बढ्ने र यहुदीहरु १५ प्रतिशतले बढ्ने पाइन्छ । चीनमा भने उदेक लाग्दो तवरले इसाई जनसंख्या बढिरहेको पाइन्छ । सन् १९७९ देखि नै हरेक वर्ष १० प्रतिशतले चीनमा इसाई धर्म अनुयायीहरुको जनसंख्या बढिरहेका छन् र यसो भइरहेमा सन् २०३० भित्रमा विश्वको सर्वाधिक धेरै इसाईहरु चीनमा भइसक्नेछन् । उता पश्चिम युरोप तथा आयरल्याण्ड क्षेत्रमा इसाईहरु घट्दो क्रममा छन्, त्यहाँ न्यून मात्रामा हिन्दु र धेरै जसो नास्तीकहरुको जनसंख्या बढ्दो पाइएको छ ।

क्राइस्टको जन्म भन्दा पनि ७००० वर्ष पूर्वको सनातन धर्मलाई बिश्वको सर्वाधिक पुरानो धर्म र दर्शन मानिन्छ, त्यसपछि जुडिज्मलाई पुरानो मानिन्छ जुन क्राइस्टको जन्मभन्दा २००० वर्ष पुरानो हो । हरेक यूगमा परिवर्तन भइरहेको धर्महरु अनि सामाजिक परिवेशहरु हेर्दा शायद अब विश्वमा नयाँ धर्मको शुरुवात भइसकेको पो हो कि झै लाग्दछ । ओशो, प्रभुपादा, विवेकानन्द, नयाँ बुद्ध, रुसका नयाँ क्राइस्ट लगायतका गुरुहरुको अनुयायीहरु बढिरहेको पाइन्छ, भोलीका देवताहरु भनेका आजका त्यस्ता गुरुहरु हुन सक्दछन जस्ले भइरहेको धर्मको दर्शनहरुमा भएको ग्यापलाई सम्वोधन गर्दै नयाँ आयाम र परिभाषा दिन सक्दछन् । विश्वमा धर्म परिवर्तन भएपनि धार्मिकहरुको आचरण र अनुनयमा परिवर्तन भएको पाइन्न । धर्मलाई पहिचानको मुख्य आधार मान्ने र शासनको बागडोरलाई धर्मका आधारमा निर्धारण गर्ने हो भने चाँही विश्वले ठूलै धार्मिक मतभेद र युद्ध देख्न बाँकी छ भन्दा अत्यूक्ति नहोला ।

प्रतिक्रिया दिनुहोस !
Loading comments...
सम्बन्धित खबरहरु

काठमाडौँ– पछिल्लो २४ घण्टामा सबैभन्दा धेरै २१ देखि ३० वर्ष उमेर समूहका व्यक्तिहरुमा कोरोना भाइरसको संक्रमण पुष्टि भएको छ ।

विवेकशील साझा युवा संगठनका सचिव तथा पार्टीका केन्द्रीय समिति सदस्य अमित पाठकले सर्वोच्च अदालतको फैसलाले प्रतिगमनलाई परास्त गरेको बताएका छन्।

काठमाडौं। नेकपा एमालेको आन्तरिक विवाद समाधान गर्न गठन गरिएको सँयुक्त कार्यदलले आइतबार राति सहमति जुटाएको छ। कार्यदलले १० बुँदे सहमति

काठमाडौं । वर्षासँगै बाढी–पहिरोले देशका विभिन्न ठाउँमा सडकखण्ड अवरुद्ध भएको छ । सडक विभागका अनुसार शुक्रबार बिहान सवा ७ बजेसम्म