Lifestyle Portal
  •   ९ श्रावण २०७८, शनिबार

चन्द्रमा कुन देशको ? हिट्लर देखि एलन मस्कसम्मको कुरा

१ श्रावण २०७६, बुधबार १७:२४

सन् १९६७ बाटको कुरा उक्काउँदै जाँउ, यसै वर्ष संयुक्त राज्य अमेरिका र सोभियत संघले एउटा संझौतापत्रमा चन्द्रमा कुनै पनि एउटा देशको स्वामित्वमा नरहने घोषणा गरेका थिए । कुनै पनि देशले आफ्नो अन्तरिक्ष प्रविधी जतिसुकै राम्रो भएपनि चन्द्रमालाई आफ्नो सम्पति मान्न नपाउने यस प्रावधान त कायम भयो तर चन्द्रमाका बिषयमा निकै कुराकानी र घटनाक्रमहरु चल्दै गए, आजसम्म पनि जुन जारी नै छ । चन्द्रमालाई पृथ्वीवासीले एउटा ग्रहका रुपमा मात्र हेरेका पक्कै छैनन्, पृथ्वीका हरेक कुनामा चन्द्रमाको पर्दापण नभइकन साँझ परेको मानिदैन हैन र ? चन्द्रमालाई पृथ्वीका हरेक धर्म र आस्थाका मानिसले आफ्नै परिभाषा र पकृतिमा मानेका छन् । ग्रिक दर्शनका अनुसार चन्द्रमालाई लुन भनिन्छ र यसै लुन शव्दबाटै चन्द्र मापनलाई लुनार पनि भनिन्छ । ग्रिक दर्शनमा चन्द्रमालाई शक्ति, उत्पादनशीलता, प्रजजन, मानसिकता र उत्साहको पुञ्ज मानिन्छ । हुन त दोश्रो बिश्वयुद्ध पश्चातको हारको कारणले जर्मनका चान्सलर हिट्लर चन्द्रमामा बस्न गएका भन्ने पनि कुराहरु सुनिन्छ तथापि यस्ता कुराहरुको पुष्टि भनें भएको छैन् ।

छिमेकी देश भारतले चन्द्रयान २ को अवधारणा घोषणा गरेपश्चात चन्द्रमाको दक्षिणी सतहमा अवतरण र अन्ववेषणको संभावना रहेको थियो तर अपेक्षाकृत हुन सकेन् । सन् २००८ को चन्द्रयान १ ले चन्द्रमाको सतहमा पानीको अवस्थितीका बिषयमा गहकिलो जानकारी दिएको थियो ।

चन्द्रमाको दक्षिणी तट तहहरु र सुख्खापनमा गाँजिएको छ, अन्वेषण कार्यक्तम यसै कुराले चुनौतिमय हुन जान्छ । तथापि यस क्षेत्रमा नाइट्रोजन, पानी लगायत बिभिन्न मिनरलहरु प्रशस्त रहेको प्रारम्भिक अनुमान छ । यता सन् १९६७ को संझौताका सदस्य दुई शक्तिराष्ट्रहरु अमेरिका र रुस पनि यस विषयमा मौन छैनन् । अमेरिका चन्द्रमामा आफ्नो अन्तरिक्षयात्रीहरु पठाउन चाहन्छ भनें रुस अहिले लुना २५ सौं अभियानको तयारीमा अहोरात्र खटिएको छ ।

उता चीन पनि चन्द्रमाको दक्षिणी क्षेत्रमा भिमकाय बैज्ञानीक अध्ययन केन्द्र बनाउने अभियानमा लागेको देखिन्छ । अब सन् १९६७ को जस्तो समय छैन किनभनें ससाना देहरु जस्तै ईज्रेल, दक्षिण कोरिया लगायतहरु पनि चन्द्रमा अन्वेषणमा उत्सुक देखिन्छन् । अमेरिका, रुस र चीन पश्चात चौथौं देशमा ईज्रेल पर्दछ जस्ले चन्द्रमामा आफ्नो विशेष लगानी र उत्सुकता जाहेर गरेको छ । यस वर्षको शुरुवातमा ईज्रेलको चन्द्र मिसन फेल भएको हो र भारतको चन्द्रयान २ को ढिलाई पछि यस चन्द्रमा अन्वेषण मिसनमा अन्य देशको केहि सुस्तता भनें देखिएको हो ।

कुरा साना देशहरु मात्र नभई धनाढ्य र ठूला ठूला कम्पनीका मालिकहरुको चन्द्रमाको बिषयमा भएको धारणा पनि हो । अमेजनका संस्थापक जेफ बिजोस र उता एलन मस्क जस्ता प्रभावशाली ब्यापारीहरु पनि चन्द्रमालाई आफ्नो बनाउन लागिपरेका देखिन्छन् । केहि आधिकारिक वेबसाइटहरुले त चन्द्रमाका जग्गा प्लटिगं र बेचबिखन पनि शुरु गरेका देखिन्छन् । के अब चन्द्रमा बिक्रि हुने छ त ? के हिट्लर बास्तवमै चन्द्रमा गएका थिए त ? चन्द्रमामा मानव बस्ती संभव साच्चै छ त ?
चन्द्रमाका बिषयका प्रश्नहरु केवल चन्द्रमालाई मात्रै थाहा छ ।

सुयोग ढकाल
लाइभमाण्डु

प्रतिक्रिया दिनुहोस !
Loading comments...
सम्बन्धित खबरहरु

काठमाडौँ– पछिल्लो २४ घण्टामा सबैभन्दा धेरै २१ देखि ३० वर्ष उमेर समूहका व्यक्तिहरुमा कोरोना भाइरसको संक्रमण पुष्टि भएको छ ।

विवेकशील साझा युवा संगठनका सचिव तथा पार्टीका केन्द्रीय समिति सदस्य अमित पाठकले सर्वोच्च अदालतको फैसलाले प्रतिगमनलाई परास्त गरेको बताएका छन्।

काठमाडौं। नेकपा एमालेको आन्तरिक विवाद समाधान गर्न गठन गरिएको सँयुक्त कार्यदलले आइतबार राति सहमति जुटाएको छ। कार्यदलले १० बुँदे सहमति

काठमाडौं । वर्षासँगै बाढी–पहिरोले देशका विभिन्न ठाउँमा सडकखण्ड अवरुद्ध भएको छ । सडक विभागका अनुसार शुक्रबार बिहान सवा ७ बजेसम्म